Passat lu confinhadís

Lu grand confinament, o b’etot la confinhada, segond coma v’autres disetz, es ‘chabat desempuei ‘na mesada, jurtà çò que fau per far ‘na fòrma de… jornau de quò que chasque còp de fiu me fai contar.

Au trabalh

Res de chamjat, sauv que l’un daus collegas a paur de crebar totas las cinc minutas. Adonc, eu vòu pus toschar lu boton de la lumira, un vòu pus maniar las ponhadas de las portas… eu me raubet mesma mos gants que normalament deurián estre usats per cas qu’un detector « nucleari » siguesse esbolhat (parlarai un jorn d’aquel afar).

Mesma quante eu marcha sòu sus la rota, eu porta sa masqueta. Desjà qu’eu ‘viá paur dau solelh, de la plueia, dau vent, de la nevia… lu virus lu manhet ad un punt que me prenguí mai de 10kg, se ne’n perdis 10, sens estre gras avant.

Coma eu cranh per sa vita, la prumièra setmana de desconfinament, eu venguet ne’n becana. Tot un afar. Coma coneisse un pauc lu chamin, li faguí ‘na carta.

Bon, lu prumier jorn, eu l’oblidet e passet per la granda rota (l’anciana RN20, mai doas vetz doas vias), sens fuòc davant e darrier, sens gileton jaune o orange, sens casque, sens frens, lu cuòu pausat sus ‘na meschaënta becana mau reglada.

L’enser, li montret lu chamin dins los buescs… mas lu lendeman, eu trobet moien de se pardre una vetz de mai. Pertant, segre lu ralh de l’ancian aerotren es pas mauaisat, afe, me songe.

Tòrne li montrar lu chamin, li balhar daus reparís, e, ‘gaití coma eu fasiá de la bicicleta que mai mon « vélo-bobo-quinoa », quò me manhava de pedalar dins lu voide. Monsur eria las mans crosadas sus lu guidon, çò que fai que dins las quitas descentas, eu pedala « cool ».

Per tot dire, eu es contra beaucòp de chausas, mai-me-tot mas me vive pas dins un monde de sufranças, se, lu monde es ligat contra se dau mandin d’aici lu ser. Pòde pas dire lu nombre de vetz que l’escotí ronhar contra los esquipaments per las becanas, que quò costa de la moneda, que qu’es contra los comercís… aquò sens obludar que monsur se fai aidar de la veitura de quauqu’un de chas se, que autrament, eu marcha o bicicla.

Mas, ‘na vetz montat sus la becana, eu eriá contra los que marchan et contra las veituras.

I a dau monde entau !

Sus ‘na becana, mon collega fai un pauc coma dins ‘queu filmonet.


‘Tenci’, dise res de chamjat per lu trabalh, n’autres an dau geu, de las masquetas e fan ‘tenci’ a las damandas de las practicas.

Per eisemple, i aguet ‘n estructura de suenhs que faguet sinhar 4 papierons a un de nos technicians, un per lu geu, ‘n’autre per lu masca, per los gests e un per lu fach que eu deu menar son credon. Pensatz, ‘na vetz dins lu cabinet, beleu 20 personas apres esperar un « rendez-vous », degun de mascar…

Los veisins

Aura que podem surtir, surtem.

Pòde pas comptar lu nombre daus merchands dins ma rua que me parleten de las pistas pinturada per un temps, sus un pont e sus los bolevards. De creire que qu’eriá me que tenia lu mangle.

Afe, aura las son ‘quí, merces lu trabalh dau colectiu « velorucion » (>fr), que d’un còp, aidat per lu solelh, ‘na montada de 50 % dau nombre de ciclistes se balha a l’observaci’ sus lu pont. E qu’es pas ‘chabat.

Dise pas que la bicicleta es la sòla responsa, mas, ela es aquí per far « lu trabalh » e autant aprofeichar d’una ciutat sens grand releu, aprofeitar dau beu temps per se chamjar un pauc. Dins d’autres païs saugueten far s’esvenlar la part modala de la veitura.

Per cas que v’autres aiatz daus goiats, o de las goiatas, o los dos, i a aquí un tipe que montra coma fau far (>fr), e podetz segre los conselhs, son daus bons.

Entau fasent, mai ‘quel afar de gests « clidon », mon veisin vòu pus prener lu tramvia.

Autravetz, coma fau dire, eu biciclava un pauc sus 1km, montava dins lu tramvia, puei davalava per ‘chabar d’arribar au trabalh mens de 2km. Aura, per un pauc mai de 5km, eu vouguet far tota la rota mai ‘na vielha becana « per vilaud », una ente i a nonmàs ’na vitessa.

Eu me damandet dins un prumier temps mon vetete… sauv que ai p’un piau de vetete. Çò qu’eu creu estre un vetete es res mai que ma randonosa, JanD’Auvernha (>òc). Vòle be creire que ’la semblesse un pauc un « comun » vetete, mas querraque, l’esquipament est pas lu mesma.

Li eispliquí que non pas « ‘na randonosa fajada dins l’Auvernha bela », ‘nava li balhar mon « vélo-bobo-quinoa », BluaMarko. Aquò, mai lu pitit res per portat sa biaça. BluaMarko es ‘na bona becana per la ciutat (mesma la campanha, fase 60km sens peinar), i a solament que las vitessas son acatadas dins la roda e que per freinar, fau pedalar dins lu sens arrier. Aquò sens parla aquí, chas Joanna sus ‘na becana (>fr) que faguet ‘na virada d’un bilhet dins la linga daus anglès.

Fin finalament, quinze jorns apres, lu « vélo de bobo » li plai mai-que-tot, d’enquera mai lu sistemi per se ‘restar, emai lu cadre siguesse un pauc grand per se.

Me trufí un pauc de se, per lu costat « bobo-quinoa », e coma eu me damandet quantben la valava, li disí. Me fauguí li tornar eisplicar que BluaMarko eriá prestat per res, que anar mai ‘na bicicleta de qualitat fai de l’eisperiança de la rota ‘na poësia, ne’n res ‘na sufrança… un pauc tot çò que mon collega pòt/vòu pas comprener.

Au subremerchat

Coma fase d’enquera las perverci’s per ‘n’amija, ‘la que me faguet ‘chaptar de las chausas que fan pas pertidas de mon ‘nivers comun. Afe, aquò me tuet pas e dès la desbuta, ‘m’eriá jurat de pas ‘ver de jutjament sus las perverci’s daus autres.

Adonc, l’autre mandin, veiquí qu’un tipe avant de paiar fai coma ‘na monstraci’ daus gests : un pauc de geu, dessus, dedins, d’intre los dets, e vei-me-quí apres far mon codí… e lu tipe suert. Dins lu subremerchat (pas ‘na granda surfaça, i a nonmàs 3 caissas) dos goiats saludan. Lu tipe tòrna rintrar e ditz :

— Ai obludat mos eifants aquí !

Forçament, lu monde eria un pauc apres rire, mas fau dire qu’apres lu cinemà qu’eu faguet. E lu caissier de dire :

— Atz obludat la vòstra biera maitot.

Per lu còp, quò faguet franchament rire lu monde, non pas per se mocar dau tipe, coma ‘na liberaci’.

(de segre)

Davalats de bicicleta

« Davalats de bicicleta »

« Quauques 300 poëmas trobats au pè de l’aerotren »

es lu titre dau recuelh d’haiku de 2019. Lu libreton es estat un pauc chamjat despuei la miei d’abriu !

Lu liam durará nonmàs 7 jorns (DLD 14junh).

°(ó!ò)°


De saber : ‘queu fichier (‘queu libreton) es pas balhat per estre tornat postat sus fesseboc !

Quauquas poësinonetas

Bufadís pas chaud
Lu quite aubrisson dins la cort
Tremola

Petit vent frais
Même l’arbrisseau de la cour
Grelotte.

*

Uelh-de-buòu crida
Aürós de quauquas mijas
— Eimatge mancat.

Forts cris du bouvreuil
Heureux de quelques miettes
— Impossible photo.

*

Coijada per lu solelh
Bolegada per lu vent
Tornada quilhada per lu babau.

De notar : la bestioloneta se moca de saber la flor coijada o pas, ‘la « es », aures.

Couchée par le soleil
Agitée par le vent
Relevée par l’insecte.

Note : je déconne l’insecte se moque que la fleur soit couchée ou pas, il « est ».

*

Volada de jorn
Rasís las pimparelas.
« Microcosmòs » mena-bruch.

Vol de jour
Au raz des pâquerettes
Bruyant « microcosmos ».

*

Au pè dau ralh
Esvanusida dins lu prat
L’ombra daus chabrits.

Au pied du monorail
Évanouie dans le champ
L’ombre des chevreuils.

*

Finaud l’alimaç
Que se sauva coma lu vent folet
— Pinson d’Auvernha pard.

Habile limace
Qui prend la poudre d’escampette
Marri bouvreuil.

*

Per delai la paret
Dins tota la rua
‘N’odor de maussa.

Au delà du mur
Dans toute la ruelle
‘N’odeur de fraise.

*

Luenh lu chant dau cocut
Talhat per lu triolet d’un passareu
— Petador.

Loin le chant du coucou
Coupé de trilles passerelles
— Pot d’échappement.

*

Desirar vieisar
Sens p’uns bruchs s’aprueimar
Bernat-pescha pertit.

Aürós lu champejós de saber volar
D’enquera mai la galhauda sauvada.

Vouloir contempler
Sans aucun bruit, s’approcher
Héron envolé.

Heureux l’échassier de savoir voler
Davantage la grenouille sauvée.

*

Passant per ‘quí

Un bilheton per dire que ‘quò vai, emai la surtida de la granda confinhada, lu desconfinament o sabe que segond coma v’autres ò disetz, siguesse pas tant aisada qu’aquò.

Afe, aura sem defòra, e, lu temps de la granda dimenjada, prenguí lu temps d’anar far ‘na fotografia de l’estaci’ de Rebrechien-Loury (>fr), la gara que quò se’n parla dins ‘queu libre que pòt se legir e/o s’escotar « Chastinhas jos las cendres » (>lm) de la Monica Sarrasin.

Vau publiabismar la desbuta, qu’es l’endrech ente son pair deguet venir far lu sodard.

Per dire la vertat, la gara es au jorn d’auei ‘na meijon per abitar, qu’aguí pas l’enveia de damandar la permissi’ au monde defòra per far ‘na fotografia, e que contava ò far de l’autre costat de la linha, mas fuguet mochar que i a daus aubres grands (e beus) per acatar la vuda. Adonc, veiquí la meijon (mai-ela-tot abitada) dau garde-clidon, jurtà 50m de la gara.

La masqueta, lu geu & la pluma

Una masqueta & la pluma (>fr-París Inter) que sem dimenc, que qu’es lu jorn, e dins ‘quilhs temps de confinament, fau apondre dau « geu » perque per lu « giau » aura, vòle dire au mes de mai, ‘quò mai de mau que de ben. Per la masqueta, adonc ‘na p’ita masca, sei de coser la miá dins un vielh chamisòt… e sei pas segur de montrar la resulta.

Sus mon caier « becana » faguí desjà 3 episodís de « la masca & la pluma », forçament sus lu temà de la becana, un còp coma los libres, aquí (>fr-becancaneries), doas vetz, aquí (>fr) mai aquí (>fr) coma los filmes corts.

Afe, çò que fase per ‘na tematica de ma p’ita vita, pòde ò far per ‘n’autra.

« Conilhs que pelons »

Un libreton dau Pau Quepro e la Emma Quenaian, publiat chas Bidors en Veschos, es lu genre de libre que ‘chapatz per un amic, o una amija. Coma v’autres setz.

42 pitits poëmas per ne’n parlar, un pauc, beucòp tròp. Qu’es bra’ament tornat esmai quò siguesse luenh de vos balhar l’enveia, sem luenh dau Kāmasūtra — कामसूत्र — mas de las vetz, per daus uns, o unas…

XVII

Freta fòrt, fai lusir !
Quo es mas biais de parlar, ‘chaba-te !
Es charjat lo fusilh !
Ten mas, tròp tard, quò l’i es… lava-te…

« Gresa »

Poësia d’enquera, mai « Gresa » dau Felip Angelau. Recuelh que la tonalitat es vertadierament la de las annadas 70/80. Aquò fai pensat au libre « Triste campagne » dau Charbonneau, aquí (>lm) o aquí (>fr) e aquí chas l’esditor (>fr) o d’enquera au ciber-caïer « Absence » que vei-ne’n-quí lu liam (>fr).

Beaucòp de languissament dins un monde apres s’achabar.

« nous étions libres comme eux aussi étaient libres

nous avions même choisi notre prison

enfermés dans un éternel matin que nous étions

dans un délire infini de silence »

« com’eles èran liures tanben qu’èrem liures

e mai qu’aviam causit la nòstra pròpria preison

embarrats que tots èrem dins un etèrne matin

dins un deliri de silenci sensa fin »

« Lo Secret des comte de Marcafava »

Una comedia-farsa dau Loís Delluc.

Un tot pitit libre per un espectacle de marionetas. I a una genta goiata, daus pairs roinats, un meschaënt comte, un amorós, un que passa tusta lu comte sus una mòda « ardí que te desboira ».

« Roseta, qué t’avia dich ? Après la nuèch tota negra, cal ben que l’alba… »

per saber la sega, fau legir lu libreton, sens obludar coma ò dich l’Ora dins la persentaci’

« dròllas, tiratz vòstres mochadors ».

Emai sei pas ‘na dròlleta, ò legissí pas sens ‘ver paur… un pitit pauc.

Per los goiats o las goiatas

La Zòna Celèsta

Lo primier mangà en occitan. « La reina daus bandits » es una istòria daus temps daus reiaumes combatents. Dins queu temps, tot èra motiu a far gisclar lo sang. E trapa ‘quí mon poder espiritual, e ‘quí ma super batalha emb una espasa…

Sens obludar daus libretons coma

« La chabra e los chabrits » revirat ne’n limosin per Sergi Marot. Un libre totjorn fòrt plasent de fuelhotar.

« Loís dau Lemosin, pitit paisan dau secle XIX », revirat ne’n occitan (lemosin) per lo Bernat Combi e lo Jan dau Melhau.

Mas i a dau albúms coma « Yakari e aglabèla » o « Bèstias del bon dieu » que son de bon legir, mesma quante atz un pauc frutjats.

Ente ‘chaptar

Per aura, qu’es un pauc mauaisat, mas deman será un jòrn de jòia.

Per ‘chaptar « en linha » :

mas i a maitot :

o d’enquera :

E de segur, i a d’enquera de las librarias independantas chas lasqualas podetz comandar…