Te disen ? – 君の名は – Your Name

Le prumier bilhet de l’annada sos la fòrma d’un long-metratge d’animacion que vei-ne’n-quí l’istòria :

Mitsuha, ‘na goiata que viu dins ‘na familha ‘tachada a quauquas tradicions, pensa anar viure a Tōkyō, que la capanha l’enuia. ‘La se sonja pas poder veire son raibe eissir un jorn, o beleu ‘na nuech, dins la peu dau Taki, un jòune d’enquera au liceu.
Tras sos raibes, Mitsuha viu la vita dau goiat ad un punt de realitat tau que ‘la crei la viure, ‘quela realitat… d’aici qu’un jorn, ‘la descubra que lu Taki raibe d’una vita dins las montanhas au mitan d’una familha ancianna.
Un liam bassez estranh se forja dintra los dos còrs, que las lurs destinats van estre per entau dire jaspidas.

Per tot dire, i a dau monde per cridar a la meravelha, serai un pauc pus pertajat. Lu chap d’òbra dau Makoto Shinkai es per me « 5cm per seconda » (>lm) e sei pas segur de tornar avieisar mon vejaire. Mesma se i a los temas abituaus dau tipe :
– lu dessenh,
– los trens, dins un sens, dins ‘n’autres, coma de « las bóitias fisicas » que portan las destinats dau monde au jorn lu jorn,
– de la musica que podem sens far d’error ‘pelar « japonesa », sens nos mocar maitot,
– ‘n’istòria d’amor basada sus lu languissament daus momentons apres fugir.

E pertant, i a dedins de desvelopat ‘na tematica « suspresa » per mon perron, la dau « chanjament d’identitat ». De segur, quante lu tipe se desvelha dins lu còrs de la Mitsuha, la prumiera chausa qu’eu fai es de se tripotar los tetons, e v-òc-es, qu’es risible perque la situacion torna mai d’una vetz, la de se desvelhar, e es entau que podem saber se qu’es la filha-filha o la filha-goiat que van aver auei au pitit desjunat e a l’escòla. E tant iò dire, la goiata se desvelha ela-tot dins lu còrs dau Taki-kun, ela se toscha mas se tripota pas. Enmaliciats que setz ! 🙂

‘Queu chanjament es degut ad una cometa que copa los ciaus ne’n dos d’un fiu colorat, lu mesma fiu de l’eisistança daus dos amoros.
La cometa es maitot aquí per nos tornar dire que la vita es breva, que çò qu’am aüei durara beleu pas deman. Sem dins un filme japones, que una fin d’una chausa, mesma deguda a un aboliment, es la desbuta d’una autra ; aquò fai sonjar au tsunami de 2011.

Adonc fau pas creire que sem dins ‘na fòrma de « Matriça », que i a la vita raibada e la vita veraïa, avecque daus eroïs que se daissarian daus messatges sus çò qu’ilhs fagueten dins la jornada tras daus « jornaus intimis » tenguts sus los porta-ondas.

Vau pas tròp ne’n contar per pas dire la fin, mas i a ‘na scena que vieisem las goiatas far dau sake d’un biais estranh, qu’es de dire que ‘las « minjan » lu riz per ò crupir passat un temps e quò se ditz que la fermentacion es « lançada ». Vòle pas ne’n contar tròp sus la fin mas lu sake sembla far de l’effieich au Taki.

Adonc d’anar veire per curiositat.

 

Publicités

The Garden of Words 言の葉の庭

The garden of words – 言の葉の庭 dau  Makoto Shinkai 新海 誠 ( de legir Shinkai Makoto per lu sens japones (nom de familha, pitit nom)).

Takao es un joune goiat que non pas ‘nar au liceu los jorns que quò la vida, aima mielhs banturlar dins un daus jardins dau barri. Un jorn, eu rencontra ‘na jouna femna, la Yukino. Emai ‘la siguesse un pauc mai atjada, ‘la sembla presar la companha dau goiat que vòu far lu cordonier.

Veiquí per l’istòria d’aqueu filme, un pauc neci de per l’istòria contada, tant iò dire, mas per l’animaci’, es un autre afar, pitits.

Es pas tant dins lu dessenh daus personatges que dins los movaments de la camerà, dins los juecs d’ombra e de lum, dins los pitits detalhs sans obludar la musica que juga dins l’aër generau.

Un chap-d’òbra de la japanim, emai lu trobesse pas tant belament menat coma lu « 5 cm per second » que ne’n parle aquí (>lm).

5cm Per Second – Makoto SHINKAI

Takaki mai Akari son daus escoliers dau primarí que l’amor dau legir faguet s’aprueimar. Mas, un jorn, la jòuna goiata remudet d’aici Tochigi – 栃木県 – au nòrd de Tōkyō – 東京. Los dos amics comenceten d’eschamjar de las letras. Quante Takaki pensa s’etot se tirar au sud dau país, sus l’isla de Kyūshū – 九州 , eu vòu veire ‘na darnièra vetz son amija. Un ser d’ivern…

Veiquí per lu darnier de cuberta.

Pitits de pitits, ‘queu dessenh animat ne’n 3 pertidas que lu titre es la vitessa de la davalada daus petalas de cirier, ‘quò es de dire 5 cm per seconda.

Paubres, n’autres, lemosins, trobetem beleu lu clafotís dins lu cirier, mas los japonès, ilhs, i trobeten la poësia. 3 Pertidas per 3 momints de la vita dau Tanaki, p’ita enfança, goiat e beu. 3 Momints dins 3 mòdas, la distança, l’amor e lu temps.

Poësia dins lu texte, emai eu siguesse un pauc neci quauquavetz, es un film d’amor, poësia dins l’animaci’ maitot e aquí pitits, be, coma dire. Las scenas dins las ruas son de las pinturas belas que los sòus petaçons de flors de cirier de passar davant aquelas pinturas son las provas de l’animaci’. Lu rendut de mantas scenas es mai que mai agradiu, subretot dins los detalhs, sens obludar la musica.

E lu trin, paubres, lu trin ente dins la prumièra pertida, lu goiat viatja tras lu Japon – 日本, un grand trin, ‘na gara japonèsa, un autre, las anonças per causa de nèvia, un pitit, un raijon de lutz sus los ralhs, ‘na trompeta, veiquí la mancha intra las veituras dau trin que botja, doas placas l’una sus l’autra, ‘na p’ita lum, e los borilhons defòra, i sem, segur. Tant iò dire, ad aqueu momint, perdí un pauc lu fiau dau raconta davant « l’atmosfèra dau trin » entau dessenhada.

La banda anonça.

Sabetz beleu que los japonès festan los petalas de las flors de cirier, lu hanami, ne’n veiquí ‘na bona chausa de far ‘quela dimenjada.

La chançon dau darnier episodí.

(怒)