JGabriel Périot « Lu jorn ganhet sus la nuech »

Aier au ser, ‘ní veire lu noveu filme d’un artiste qu’aime be lu trabalh. Mas, perque i a totjorn un chause per me manhar l’embonilh, quante aime lu trabalh de quauqu’un, fase coma un blocatge e mai d’una vetz, m’entòrne avant de dire quau que siàia au tipe o a la tipessa.

Dau Jean Gabriel Périot, descrubrissí son òbra au cine-club, mai daus corts coma « Gay ? »(2000), « Avant j’étais triste »(2002), « We are winning don’t forget »(2003). Tres films que los dos prumiers son personaus, ‘na fòrma d’autoficci’, mai ‘na tonalitat un pauc de biais faça a la normativitat gaia, lu darnier, es sus los movament sociaus, mai daus eimatges de pertot sus la planeta.

I a las tematicas per parlar de quauqu’un o de son trabalh, i a maitot la faicon de far. Lu prumier es un tesmonhatge filmat, lu second, de las fotografias animadas, lu tresema de las fotòs montadas l’una darrièra l’autra.

Darrier ‘quò, fuguí faça a « Barbares » (2010), un filme mai de las fotografias fixa a la debuta, puei l’acumulaci’ e lu trabalh de copilhatge daus eimatges me fagueten còp-sec trobar duquau eriá lu filme. ‘Queu biais de far es coma ‘na sinhatura. Anguí veire lu siti per trobar d’autres bocins de son trabalh.

Ne’n parlar es malaisat tant lu titre pòt o b’etot far fur, o balhar l’envèia. Dins « Eût-elle été criminelle » (2006), lu filme es montat coma un omenatge a la nacion : l’imne, de la gent, daus curats, daus politiques, daus sodarts ; puei, l’imne se resta qua’iment sus ‘na nòta e es la guerra. ‘na guerra que fila, fila mai sos avions, sos chars, sos defilats, sas armas menanicas per tuar, per gasar, per deportar, per esbolhar una vila, destruïr de las ciutats, d’Orador d’aici Nagasaki ne’n passant per Dresde*.

E puei, es la patz, las campanhas balhan la musica, la gent se ‘musan. E puei, lu montage montra d’autras chausas qu’una balada. Montra las femnas rasadas au lendeman de la guerra. Es òrre. Apres ‘quò tusta dins la testa, de segur. Sem faça a l’istòria, beleu la p’ita mas l’istòria. Sem quitament pas faça a l’istòria mas faça a aquelas femnas. Eu nos pausa au mitan dau monde. Sem gietats dins un bocin dau temps. Es òrre mas es entau que pòdem comprener.

‘Queu trabalh de far dire de las chausas a l’eimatge, autra chausa que son messatge prumier, ‘quò se torna trobar dins « Dies irae, dies illa » (2005). Apres las quauquas nòtas dau començament, un eimatge, dos, tres… un chamin, ‘na rota, una p’ita rota, ‘na granda, ‘na vila. Lu Périot nos trapa per l’epantla e nos mena ente se sòu iò sap.

Es entau qu’eu farja son cinemà. Faça a totas las fotografias que visem tota la jornada, eu nos fòrça de las surtir dau « tots los jorns » per lurs tornar balhar una sinhificaci’. Eu nos mena jurta la finalitat dau nòstre monde, e, ‘quò es fòrça pessimiste, eu amassa daus eimatges de ralhs d’aici Auschwitz Birkenau. Sabe pas se fau quò-quí per prener consciença, mas ‘quò laissa pas sens far brí-brí dins la testa. Entau conhat dins un filme, mai tot ‘quò que sabem de l’istòria, es qua’iment un punt de vuda « nuòu », talament la jurta tomba justa.

Aier au ser, qu’eriá l’avant prumièra dau filme « Le jour a vaincu la nuit ». Un trabalh realisat ne’n preison, aquela d’Orleans, mas aquò poriá estre dins mantas preisons. Coma son los raibes dins ‘na preison ? E veiquí una prumièra faça, una goiata e un raibe sus ‘na plaja au Portugale, ‘na seconda e un goiat, un bocin de ràp, ‘n’autra femna e la mar, un goiat e un fantasme sessau, e d’autres, a un, a tres, a un d’aicí los còps que balha lu cur, lu cur d’una persona dins ‘na preison. Un trabalh beleu un pauc desparrier comparat aus autres, son de la gent que son filmats, qua’iment un documentarí, desparrier e dau mesma biais, quitament de las fotografias talament, ‘na vetz la camerà quilhada, los e las filmat~ada~s botjan p’un piau, l’agach dreit, beleu de legir un papier jaspit sus ‘na paret passat la camerà, aquò iò verem pas. Lu luòc ente son filmats pren ‘na part dins l’eimatge, fòra ‘na vetz o doas, es un luòc monocolor, aquí beige, gris per aquí. Lu sòu que se troba filmat « au mitan » de la preison es lu darnier, ‘queu sus luquau le filme se ‘chaba mai un planh fixe de quauquas minutas sus lu tipe, e darrier se, un gardian qu’intra dins ‘na celula, ne’n sòrt… e la chançon daus bataments de cur.

La serada se ‘chabet sus un bocin de ràp, lu jòune dau filme ne’n es surtit. Me songe que qu’eriá important per se, de iò chantar davant la gent dins la sala, davant son amics, davant sa familha maitot…

Fotografia tirada dau filme, es lu jòune chantor, pichatz l’eimatge o ‘quí (>fr).

  • Lu sití (>fr-en) dau Périot per descubrir las autras faças de son trabalh.
  • De legir un article (>fr) dau Monde.

E obludetz pas que lu 25 de novembre es la jornada mondiala contra la violença facha a las femnas.

_____

* ‘tenci’ tot es pas dich entau dins lu filme.
** tornat dins Lemòtges, mas es màs per lu perpaus que fau lu veire, pas per aquò.

Lemòtges la roja, iniciatritz de la Revolucion !

Ier de ser, sei ‘nat veire una programacion de 5 corts metrages sus 1968. I sei ‘nat sens tròp me trantalhar perqué ne’n ai un pauc mon confle de 68, e mesma lo títol de la serada  » Mai 1968, ce n’est qu’un début… ?  » me fasia mai pensar a una encontra d’ancians combatent-e-s de totas las causas (1) qu’a una serada cinemà.
-=0=-
Sochaux, 11 juin 1968 : film documentari (França 1970) sus una manifestacion d’obriers dins las usinas Peugeot. La vila, l’encontrada entièra se tranformèt ne’n champ de batalha. Quitament los CRS se tireren d’aquí perqué tota la gen semblavan revoltats…
Una partida dau film es facha de la paraula daus obriers temuenhs daus eveniments.Mon vejaire : lo film tipe d’aquelas annadas.

-=0=-

Révolution : film muat espicedelic (París e Ròma 1968) obludat dins una cava pendent 35 annadas. Meitat jornau filmat, meitat tract, lo film es jostitolat « ce n’est qu’un debut, continuons le combat« …

Mon vejaire : queu film era obludat, quò es pas per ren, auria degut lu restat.
La fin de queu film a provocat los romadís d’una pita vielha contra quauques jòunas filhas. Las goiatas rigolavan talament lo film era interessant, la vielha explicava que dins un cinemà, devem aver dau respect per l’obra, mesma se ‘la es malaisada. La jòuna prof explicava que lo respiech es un còdi sociau e que sèm pas forçats d’èsser redde coma un pic. La vielha a ‘gut totas las penas dau monde a far comprendre que la libertat invocada ven de mai 68 e que, non, las chausas son jamai tengudas per de bon, per totjorn sens combat. Quò era ‘quí lo sens de sas remarcas contra la jounessa, ren de mai.
Una vertadiera seissanta-uechtarda encara viva, òsca per totas las pitas vielhas.

-=0=-

Les paradis perdus : ficcion (França 2008, premi Jean VIGO) d’un brivista, Hélier Cisterne.
Mai 1968, una nuech, la jòuna Isabela dintra chas ela, nafrada. Sos parents vòlon fugir lo París treblat per la campanha mai calma. La vita e la consciéncia de la pita Isabela van prendre una autre direccion quand ela vai decubrir la vertadiera natura de son pair…

Mon vejaire : los eròis son stereotipats, l’intriga l’es vertadierament pas. Un bon film.

-=0=-

We are winning don’t forget : film experimentau dau JG Périot (França 2004) realisat emb una seguida de fotòs.
Quò debuta tot doçament per balhar de la vitessa dins l’accion e dins las faiçons de manifestar e, per la poliça, de tustar sus los manifestants.

Mon vejaire : un chap-d’òbra.

-=0=-

L’aube : film de Pierre Merejkowsky (Lemosin 2007). L’auba debuta dins un prat ònte un tipe picat sus un barricòt, parla a doas vachas, puei eu parla a doas femnas sus un tractor, puei lo grop es filmat dins un vilatge, puei, puei e puei, e puei sem dins Lemòtges. Lo discors es mai agut :

Volem la descreissença

mai agusat :

Tiratz vostra monedas de las bancas

e sem totjorn dins Lemòtges per refusar la competicion, per far grandir lo grop. Avem una parlicada emb lo MEDEF ònte tsarkosy balha lo seu acòrd per far la Revolucion, e ben visa piti. E Lemòtges la roja bolega, una manifestacion, doas manifestacions, una bandiera, doas bandieras, mila bandieras jusca a l’Organisacion de las Nacions Unidas ònte l’Amassada clapa quand la Renda Universala es votada.

Mon vejaire : Paubres pitits de paubres pitits, queu film es una bufada d’aer fresche (ne’n mai d’aquò ai pas forçament un vejaire objectiu sus tot)

-=0=-

1- rendètz-vos dins quauques annadas, serai benleu mai pir 🙂