Amor de luenh 7

Que las mareias reboiran ‘queu paisatge, a l’endrech, a l’envers, segond lu balanç de las oras, d’anar-tornar eu ten son relòtge per marcar ‘na permanença, mai beucòp d’amplor, jamai lu mesma temps totjorn tornat fach, flus mai reflus, païsatge inverse. Aime maitot que ‘queu triangle de païsatge ‘guesse au nòrd « une pointe de Grave », vertadièra flecha endevers la granda aiga. I a un quauquares de greu aquí, ben mai que las mans dau meu grand, mai que mas cartetas localas, de l’I.G.N. o b’etot de tela cirada, quauquares de maugrasent e austere, que balhariá pas la retirada de iò vieisar coma un chause cultivat, saví, de las linhas de vinhas tiradas a la faiçon de las linhas daus escoliers, d’una escritura fòrt sabanta sens negn aver l’air, de las pajinas de biais de far sans bargassar, un païsatge a la nautor daus òmes jos luquau se pausa un autre païsatge. Eu duerm pas, eu velha, duermes ?
— Me torma ‘pelar de Blaia, ente am ‘guts un rendetz-vos d’amor dins los prumiers temps. Qu’eriá la davalada, ‘viam pres ‘na chambra dins un ostel sus lu fluví a la ciutadela e, au pitit mandin roge, viguí, sens botjar sus l’aiga lena coma de la cresma, daus peschors au carreu. I aviá maitot ‘na p’ita gara maritima, l’an esbolhada, te ne’n sosvene ?
— Òc, e de la plaça d’Armas sos los platanas, que damandetem ad un badaud de far ‘na fotografia de n’autres. Apres l’amor, ‘quò m’estonava, eriás de sautar dins la sala d’aiga, coma se n’autres ‘viam fach quauquares de brenos.
— Non pas, qu’es la fauta de ma mair. Sei ros tan coma ela, tot parier per l’ainat dau Pitit Pocet, le Rosseu. ‘La disiá : sentes lu rosselos. Sabes, qu’es ‘na vielha istòria, aquela odor suspicionada daus rosseus. Ma mair deviá ne’n patir per ela-mesma, ‘la pensava a de las chausas terriblas mai ‘questa odor fòrta e sensuala de las femnas rosselas, me damande coma ‘la fasiá coma mon pair, avant las dochas e los banhs. ‘La m’aprenguet a aver paur per me d’aquela odor de mon còrs. Cranhiá que tu sentes quantben eriá ros, me gieitava sos la docha per tornar fresche, sens odor.
— Aime l’odor de ton còrs, e ela es pas tan roja qu’aquò.
— Rossa, qu’es l’auba qu’es roja.
— L’auba es rossa, la luna ela-tot, coma la femna nuda. Antau te sosvenes dau fluví lu mandin, suau. Eu pòt estre parrier quante la mar s’entorna, aquò dura gaire. Qu’es un momint d’una granda beutat, arestat, sabem pas jamai çò que vai se decidar dintra los amas de las aigas apres botjar, dins ‘quau sens, sem a la puncha, la froncidura, a la contestaci’ subrenauta e res arriba, los quite diaus an pas lu coratge de bufar e la lur colera, adonc, d’un còp, banleva la mareia, gròssa e lenta, e una vetz de mai viva, ela fai virar lu païsatge dins son entier, eu se colena, crochetat a sas berlas, charjat de sas islas. ‘Queu païsatge se mòu, ò vesem nonmàs si restam. Fau demorar suau per comprener lu movament.
Qu’es estranh, veses-tu, ‘queu païsatge de fluví, la palma d’estuarí, l’orlutz badant sus la mar granda es ‘na convidaci’ a se desplaçar, au viatge, a ‘nar viure alai, mon enfant, ma soeur, e ‘queu païsatge m’aprenguet res, me donnet pas lu gòst per pertir, daus voiages. N’aime pas pertir, aime mielhs demorar. Restar longtemps. Dins los endrechs de ma vita, aime estre restada, aquò me montra las semblanças dau chamjament, coma la mòrt espera. Qu’es d’aquela faiçon greva que te parlava, ela es facha de vagas vivas, d’aiga purida. La mòrt trabalha las ribas, de p’itas bulas rebulen, creban la surfaça de las gaulhas, a mareia bassa, las auvissem crebar dins la bruma quante aprueimam de las ribas, l’odor se planta aquí, la daus charniers, de las purituras, la mòrt pren l’alen, sanguta, ela se tòrç sos la peu lusanta, ridulada de traças, de pititas vagas immobilas, ela se tòrç e se floca dins los rebolhidís lipós, jaspissós, per plare maitot, ela a de las embraçadas molhosas aus uelhs, de que ne’n crebar de malensònha, per ‘quò non, eu es pas risent ‘queu païsatge. Qu’es çò qu’angana, de veire, per lu naut, las vinhas tracadas mai ‘na règla geometrica, se creiriem dins un païs de drecha rason classica. Per dire verai, pertot sauta l’arabesca, a l’eschala reducha dau païsatge. Veiquí quò qu’aprenem, per pauc que demoram un temps. La fuelha de vinha es sabanta d’escrituras d’arabescas, sa còça es tòrta, eissotada coma la cròtz dau Gesús, e sos fagòts aus nois de sarments secs l’ivern. Qu’es de l’arabe que ven aquela p’ita linha, orlada dau dobte, dau turment, de l’ombra sos la bruladura dau solelh, aquí la linha bat l’antifònia, se tira d’aquí, ela s’indisciplina e se crocheta dins la corba romana, e au chant gascon daus trobadors, que ruela. Qu’es lu perque dau viatge dau Rudel es rason tan coma maurason, folia e saviessa, e grand joi, mon amor.