« La luna e me » Dominique Chipot & Makoto Kemmoku

De que legir au mitan dau NaHaiWriMo (fau me far eiscusa per los espacís, quò ven de boirar las escrituras).

Veiquí ‘n’ adaptaci’ de la persentaci’ de la revuda ashibi 馬酔木 coma ‘la es balhada dins « la luna e me », un recuelh d’haiku dau jorn d’aüei.

Ashibi 馬酔木, flor d’azale, es lu nom d’una granda revuda que parla d’haiku, farjada ne’n 1928 per l’un daus quatre « s »0, lu Shūōshi MIZUHARA (1892-1981), que marcaten una revuda pus anciana, hototogisu ホトトギス, fondada ne’n 1897.

Dins ‘quela darniera i aviá coma una via de traçada per lu Shiki MASAOKA (1867-1902), lu shasei 写生, la via dau « dessenh rapide pres sus lu còp » que balhava ‘na plaça granda au viure, coma se lu haijin eriá un fotografe de la vita vertadiera.

MIZUHARA, coma lu YAMAGUSHI, aimava balhar un pauc de plaça per la musica dins sos haiku, qu’es lu perdeque dau brijon que faguet sautar la novela revuda, aquò se faguet mai un haiku un pauc mocandier :

冬菊のまとふはおのがひかりのみ

Las crisantèmas1 d’ivern / se ‘bilhan / de lur lum pròpria.

Dins « l’anciana » revuda, erian lu mai aimat, los haiku escrichs desempuei l’observaci’ justa, la descripci’ fidela dau fach aviesat, sos la fòrma d’un « dessenh objectiu » segond la natura coneguda. MIZUHARA voliá pas esbolhat l’eideia dau « dessenh rapide pres sus lu còp », mas non pas iò far sus ‘na basa intelectuala, eu voliá privilegiar los fachs « vertadierament » vescuts e los boirar de creaci’ artistica.

De far entau, au jorn d’aüei pòt semblar res, mas per mant jòunes poëtas qu’eriá una libertat esperada d’autant mai que lu kigo (lu mòt de sason) coma lu nombre de sillaba deviá estre un cap e pas forçadament la finalitat.

Aus jorns d’aüei, ashibi, d’ente son tirats los haiku persentats dins lu libre, es una revuda de qualitat, d’una centena de pajas, tirada a quauques 2300 eisemplarís. Regentada per lu filh dau MIZUHARA, Haruo MIZUHARA, ela agropa 63 mestres e mestressas dau haiku, 98 mestres segonds e quauques 1500 membres.

Tots los mes, los mestres e mestressas, prumiers o segond, fan publiar chascuns 5 haiku, los membres ne’n perpausan 5 a la chausida. Los haiku daus membres son soventavetz comentats, criticats per los mestres. La revuda persenta egalament de las ‘nalisas sus lu haiku.

Per ‘chabar aquí ‘quela persentaci’, un pitit mòt sus lu Makoto KEMMOKU que reviret dins la linga japonesa tant lu Roman de la ròsa que lu Roman de Flamenca o b’etot Legenda de la mòrt chas los bretons d’Armorica.

lunaLa lune et moi – Chipo & Kemmoku (>fr)

E dos haiku per dire que i a vertadierament un liam dintra lu Lemosin, l’Occitanistan per fachar degun, e lu Japon :

消え残る雪が雪呼び紅梅花

Nevia ‘grumada / ne’n ‘pela un’ autra / Flors rojas de prunier.

栗咲くや覚えなき書の本棚に

Flors de chastanh / Un libre que me ‘pela pus / es sus lu planchon.

Dise quò-quí per lu cas que quauqu’un se pensesse que vau mielhs passar dau temps a rencurar lu temps de las bargieras e de las diftongas desboiradas a l’atge mejan que non pas pausar una mirada sus lu monde moderne.

_____

Autres libres sus los haiku dins ‘queu ciber-caier :

e fau pas obludar en occitan :

_____

0) los autres « s » son Sujū TAKANO (1893-1976), Seiho AWANO (1899-1992), Seishi YAMAGUCHI (1901-1994).

1) ai trobat « pireta » (masc) maitot dins lu Tintou.

Publicités